Một lý do thường được nêu ra để lý giải cho tình trạng này là do nguồn lực hạn chế. Song bà Nương cho rằng, nếu cứ mãi phân tích và kêu ca về nguồn lực theo hướng này thì “còn lâu nữa mới khắc phục được”. Ông Hiển cho rằng chủ chốt vấn đề là “ý thức bổn phận, sự kiên quyết tổ chức thực hành chưa tốt”. Ông băn khoăn: “Vụ Pháp Chế của các bộ gồm toàn cử nhân luật, thậm chí thạc sĩ và tấn sĩ luật cũng rất nhiều, nhưng không hiểu sao kiến thức thực tiễn để xây dựng luật vẫn hạn chế”.
Bà cho biết, bình quân một luật có 6-7 văn bản luật mới thực hiện được. Chủ toạ Quốc hội Nguyễn Sinh Hùng bức xúc: “Hết nhiệm kỳ nào cũng vắng rất tiến bộ, làm tốt cả, giờ mới thấy hóa ra không phải thế. Ông Ksor Phước - chủ toạ Hội đồng Dân tộc Quốc hội giãi tỏ sự cảm thông với chính phủ, bởi cán bộ nguồn nhân lực chưa cân xứng.
Nhưng nghị định và văn bản hướng dẫn lại còn chậm hơn nên ra đời xong thì đã phải sửa lại luật. Có những luật từ khi ban hành cho đến khi chưa có hiệu lực đã phải bổ sung, sửa đổi” – ông nói. “Khi luật được ban hành, Chủ tịch Quốc hội đã ký, chủ toạ Nước công bố thì bản thân luật đã lạc hậu.
Theo bà, vấn đề phải là kỷ cương, kỷ luật, trách nhiệm và cách xử lý như thế nào. Bộ nào cũng “nợ” Theo Chủ nhiệm Ủy ban luật pháp Phan Trung Lý, tình trạng nợ đọng các văn bản luật vẫn rất phổ thông. Nếu năm 2001 có 60 vă bản nợ, năm 2002 là 80, 2003 là 50, năm 2006 vọt lên 165 văn bản do quá trình nhập WTO, 2007 còn 52, 2010 nợ 45, 2011 có 58 văn bản thì đến thời điểm hiện tại của 2013 là nợ 93 văn bản.
Đó là chưa kể “cùng một bộ mà thứ trưởng này phát biểu thế này, thứ trưởng khác nói khác”. Ông dẫn ra căn nguyên là do chất lượng xây dựng luật chưa tốt, còn tình trạng luật khung, luật ống hay luật chờ nghị định thông báo, luật khẩu hiệu (luật quyết nghị). Liên can đến kiến nghị của chính phủ về việc “nâng cao nhận thức bộ ngành, địa phương và đề cao bổn phận cá nhân chủ nghĩa của bộ trưởng”, bà Kim Ngân cho rằng “các bộ, ngành, địa phương mà còn không có nhận thức về thi hành luật pháp thì yếu quá”.
Đáng chú ý là trong số các văn bản chưa được ban hành thuộc thẩm quyền của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ thì có đến 46 văn bản quy định chi tiết Luật xử lý vi phạm hành chính và 10 văn bản quy định chi tiết Bộ luật cần lao (sửa đổi), mà đây lại là hai trong số văn bản luật có vai trò quan yếu trong đời sống kinh tế - tầng lớp.
Bà Nguyễn Thị Nương yêu cầu UB luật pháp mỏng kinh phí xây dựng luật từ đầu nhiệm kỳ đến nay là bao lăm, trong đó chi bao lăm cho việc khai triển thực thi các văn bản chi tiết và khai triển luật xuống cuộc sống để các đại biểu quốc hội đánh giá.
Ông cho rằng cần phải có cách mệnh canh tân về cách làm và hoạt động của các vụ pháp chế để nâng cao chất lượng hàng ngũ cán bộ. Trong đó, bộ nợ nhiều văn bản chi tiết luật nhất là Lao động Thương binh tầng lớp với 28/42 văn bản. Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân nói: “Ở VN có một luật rất hay, rất lạ mà thế giới chưa có là luật phổ biến giáo dục pháp luật.
Ông Hiển lý giải điều này có nghĩa luật hiệu lực thì có, nhưng không được thực hành đúng thời khắc. Chưa làm”. Bà Kim Ngân tóm tắt 5 căn nguyên cốt tử là do: “Nợ; Chậm tiến độ; Chưa trang nghiêm; Chất lượng kém và Nội dung chưa phù hợp”. Tuy nhiên, tỉ lệ nợ đọng văn bản quy định chi tiết pháp luật theo ít thanh tra của UB luật pháp Quốc hội còn lên đến gần 67%.
Bà Nguyễn Thị Nương - Trưởng Ban Công tác đại biểu QH “giật mình” trước thực tiễn triển khai văn bản quy định chi tiết luật “rất yếu”. “Đây là bộ phận tinh túy từng lớp, phải chọn lựa để tìm được người vào bộ máy chính trị mà còn phải đi nâng cao năng lực cho họ thì không hiểu ra sao” – Phó chủ toạ Quốc hội đặt câu hỏi.
Luật vừa ban hành đã. “Trong thực tại, chúng ta chưa từng xử lý một bộ ngành nào chưa nghiêm chỉnh khai triển thực hiện luật pháp, ngày giờ ta phải siết chặt kỷ luật, chứ không phải là nâng cao nhận thức cho họ nữa” – bà nhấn mạnh. Kịp lạc hậu Ông Ksor Phước cho biết khi ông đi giám sát, vấn đề bị kêu nhiều nhất là văn bản dưới luật để chỉ dẫn rất chậm, mà nội dung thì khó hiểu.
Lâu nay cứ tưởng thế, nhưng giờ nhìn lại là đủ ớn”. Chủ tịch Nguyễn Sinh Hùng yêu cầu phải quy trách nhiệm cho rõ địa chỉ, như bổn phận của người trình, người soát, người yêu cầu và cả trách nhiệm của đại biểu và người ưng chuẩn để tăng cường quy trình làm luật.
Bộ Tài chính nợ 12/19 văn bản và cá biệt Bộ Công Thương phải ban hành 10 văn bản thì nợ cả 10/10, trong đó có Luật Điện lực.
Khi ra được luật thì thực tại đã vượt qua luật rồi. Có nghĩa, luật ra rồi vẫn không làm, đến khi phải ban hành thêm luật phổ biến giáo dục pháp luật cũng. Bộ Giáo dục về nhì khi còn nợ 14/15 văn bản (mới ban hành được 1 văn bản).
Nhiều đại biểu đã “giật mình” sau khi nghe vắng về tình trạng yếu kém trong ban hành văn bản chỉ dẫn luật. Toàn thạc sĩ, tấn sĩ luật mà tính thực tại của luật vẫn hạn chế Ủy viên thường vụ quốc hội Phùng Quốc Hiển dẫn vắng của chính phủ cho biết có 55,6% các luật, pháp lệnh đã có hiệu lực nhưng chưa có quy định nội dung chi tiết, tức chỉ có 44% luật có đủ điều kiện khai triển.
“Riêng về số lượng đã là đáng quan ngại, chứ chưa nói về chất lượng” – ông nhận định.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét